กิจกรรมที่ 3 การเผยแพร่และทรัพย์สินทางปัญญา (Publication & IP Protection)

ในวันที่ 24 กุมภาพันธ์ 2569 สถาบันวิจัยและพัฒนา มทร.ธัญบุรี ได้จัดกิจกรรมที่ 3 การเผยแพร่และทรัพย์สินทางปัญญา (Publication & IP Protection) โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อเพิ่มความรู้และความเข้าใจเกี่ยวกับความคุ้มครองด้านทรัพย์สินทางปัญญา และเพื่อส่งเสริมให้ผลงานวิจัยได้รับความคุ้มครองด้านทรัพย์สินทางปัญญา ซึ่งได้รับเกียรติจาก คุณทวีศักดิ์ สุขสวัสดิ์ นักวิชาการตรวจสอบสิทธิบัตรชำนาญการ กองสิทธิบัตรมาเป็นวิทยากรผู้ทรงคุณวุฒิ ผู้ที่มีความเชี่ยวชาญเกี่ยวกับกฎหมายทรัพย์สินทางปัญญา โดยได้มอบความรู้เกี่ยวกับความหมาย ความสำคัญ และประเภทของทรัพย์สินทางปัญญา ทั้งในส่วนของลิขสิทธิ์และทรัพย์สินทางอุตสาหกรรม อาทิ สิทธิบัตรการประดิษฐ์ อนุสิทธิบัตร สิทธิบัตรการออกแบบผลิตภัณฑ์ เครื่องหมายการค้า ความลับทางการค้า และสิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์ ตลอดจนหลักเกณฑ์ เงื่อนไข และขั้นตอนการยื่นขอรับความคุ้มครองตามกฎหมายที่เกี่ยวข้อง โดยเฉพาะตามกรมทรัพย์สินทางปัญญา ณ ห้องประชุมเมธาวี ชั้น 5 อาคารวิทยบริการ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลธัญบุรี

นอกจากนี้ ยังได้อธิบายหลักเกณฑ์การพิจารณาขั้นการประดิษฐ์ที่สูงขึ้น การประยุกต์ใช้ในทางอุตสาหกรรม ข้อยกเว้นที่ไม่สามารถขอรับความคุ้มครองได้ รวมถึงการละเมิดสิทธิและการใช้งานลิขสิทธิ์ที่เป็นธรรม (Fair Use) พร้อมยกกรณีศึกษาเพื่อให้เห็นภาพเชิงปฏิบัติ

ความรู้ที่ได้รับสามารถนำไปใช้ประโยชน์ในการวางแผนคุ้มครองผลงานวิจัยก่อนการเผยแพร่ การเลือกประเภทการคุ้มครองที่เหมาะสมกับลักษณะผลงาน การลดความเสี่ยงต่อการละเมิดสิทธิของผู้อื่น การสร้างมูลค่าเพิ่มและโอกาสเชิงพาณิชย์ให้กับผลงานวิจัย ตลอดจนสนับสนุนการบริหารจัดการทรัพย์สินทางปัญญาให้เกิดประสิทธิภาพและยั่งยืน

กิจกรรมนี้เปรียบเสมือนสะพานเชื่อมโยงงานวิจัยสู่การใช้ประโยชน์จริงที่ยั่งยืน โดยสอดคล้องกับเป้าหมาย SDGs หลัก ดังนี้:

• SDG 9: Industry, Innovation and Infrastructure (นวัตกรรมและโครงสร้างพื้นฐาน) การมุ่งเน้นเรื่อง “การประยุกต์ใช้ในทางอุตสาหกรรม” และการจดสิทธิบัตรการประดิษฐ์ เป็นการตอบโจทย์ Target 9.5 โดยตรง ในการยกระดับขีดความสามารถทางเทคโนโลยีและนวัตกรรมของประเทศ การคุ้มครองทรัพย์สินทางปัญญาช่วยสร้างความเชื่อมั่นให้ภาคอุตสาหกรรมในการนำงานวิจัยไปต่อยอด ช่วยให้ผลงานวิจัยของมหาวิทยาลัยกลายเป็นนวัตกรรมที่ขับเคลื่อนเศรษฐกิจได้จริง

• SDG 4: Quality Education (การศึกษาที่มีคุณภาพ) กิจกรรมนี้ถือเป็นส่วนหนึ่งของ Lifelong Learning measures (4.3) ที่มุ่งเน้นการเพิ่มทักษะ (Upskilling) ให้แก่นักวิชาการและบุคลากร ให้มีความเชี่ยวชาญเฉพาะด้านกฎหมายและเทคโนโลยี ซึ่งความรู้เรื่องการใช้งานลิขสิทธิ์ที่เป็นธรรม (Fair Use) จะช่วยสร้างมาตรฐานใหม่ในการเผยแพร่ผลงานวิชาการอย่างมีจริยธรรม

• SDG 8: Decent Work and Economic Growth (การจ้างงานที่มีคุณค่าและการเติบโตทางเศรษฐกิจ) การคุ้มครองทรัพย์สินทางปัญญาเป็นรากฐานสำคัญของการสร้างมูลค่าเพิ่ม (Value Added) และโอกาสเชิงพาณิชย์ สอดคล้องกับข้อมูลการเรียนรู้เรื่องการสนับสนุนธุรกิจเริ่มต้น (Start-ups) โดย IP ที่แข็งแกร่งจะช่วยลดความเสี่ยงทางธุรกิจและดึงดูดการลงทุน นำไปสู่การสร้างงานและรายได้ที่ยั่งยืนจากฐานเศรษฐกิจสร้างสรรค์

• SDG 16: Peace, Justice and Strong Institutions (ความยุติธรรมและสถาบันที่เข้มแข็ง) การให้ความรู้ด้านกฎหมายสิทธิบัตรและลิขสิทธิ์ เพื่อลดความเสี่ยงต่อการละเมิดสิทธิของผู้อื่น เป็นการส่งเสริมสังคมที่เคารพในสิทธิและกติกา (Rule of Law) สอดคล้องกับ Indicator 16.3.2 ในการให้ความรู้ด้านกฎหมายและเทคโนโลยีแก่ผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย เพื่อการบริหารจัดการสถาบันที่โปร่งใสและเป็นธรรม

• SDG 17: Partnerships for the Goals (ความร่วมมือเพื่อเป้าหมายที่ยั่งยืน) ความร่วมมือระหว่าง มทร.ธัญบุรี และวิทยากรจากกรมทรัพย์สินทางปัญญา สะท้อนถึงการสร้างเครือข่ายความร่วมมือระหว่างสถาบันการศึกษาและหน่วยงานภาครัฐ (Public-Academic Partnership) เพื่อร่วมกันวางนโยบายและแนวปฏิบัติที่ดีด้านทรัพย์สินทางปัญญา